Urlop wychowawczy

Urlop wychowawczy jest przyznawany na podstawie pisemnego wniosku złożonego przez pracownika w celu sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem. Urlop ten nie jest obligatoryjny, co oznacza, że o możliwości skorzystaniu z tego prawa decyduje sam pracownik.

Komu przysługuje urlop wychowawczy?

W rozumieniu obowiązujących przepisów pracownikiem jest osoba zatrudniona w oparciu o: – umowę o pracę,

– umowę powołania,

– umowę wyboru, mianowania,

– spółdzielczej umowy o pracę.

Osoby pracujące przykładowo na umowę o dzieło nie mają prawo do urlopu wychowawczego – wspomniana umowa jest bowiem umową cywilnoprawnymi i podlegają regulacjom kodeksu cywilnego, a nie kodeksy pracy. Nie podlega też składkom na ZUS. Także i osoby bezrobotne nie są uprawnione do korzystania z urlopu wychowawczego. Co się zaś tyczy pracowników, prawa do urlopu wychowawczego nabywają oni po przepracowaniu co najmniej 6 miesięcy. Do tego okresu jest wliczany staż pracy u wszystkich dotychczasowych pracodawców, a nie tylko u jednego. Urlop może być wykorzystany przez oboje rodziców/opiekunów, ale należy zaznaczyć, iż jeśli chcą wspólnie sprawować osobistą opiekę nad dzieckiem, mogą to robić tylko przez 4 miesiące.

Wymiar urlopu

Obecnie maksymalny wymiar urlopu wychowawczego wynosi 37 miesięcy. Trzeba jednak koniecznie w tym miejscu zaznaczyć, iż zgodnie z nowelizacją kodeksu pracy, która zaczęła obowiązywać z dniem 1 października 2013 r. drugi z rodziców/opiekunów musi wykorzystać 1 miesiąc urlopu. Jeśli tego nie zrobi, urlop w wymiarze miesiąca przepada. Jeden rodzic/opiekun nie może się zrzec tego 1 miesiąca urlopu na rzecz drugiego rodzica/opiekuna.

Podział na części

Urlopu wychowawczego nie trzeba wykorzystywać od razu w całości. Można go podzielić na 5 części, mając przy tym na uwadze wiek dziecka. Dziecko, na które brany jest urlop nie może liczyć sobie więcej aniżeli 5 lat. W wyjątkowej sytuacji urlop zostać może wykorzystany na dziecko do 18 roku życia. Dzieje się tak wtedy, gdy dziecko wymaga osobistej opieki z uwagi na stan zdrowia potwierdzony orzeczeniem o niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności. Prawo do tego funkcjonuje niezależne od tego czy pracownik wcześniej korzystał z urlopu przewidzianego.

Rezygnacja z urlopu

Urlop wychowawczy może zostać przez pracownika w każdej chwili przerwany. Jeśli pracownik decyduje się z niego zrezygnować, musi o tym fakcie powiadomić pracodawcę co najmniej na 30 dni przed terminem planowanego powrotu do pracy. Zgoda pracodawcy nie jest w tym przypadku wymagana.